Zakaz kryptowalut w Polsce? Sejm przed historycznym wyborem

Polska przed wyborem: zakaz kryptowalut czy surowa regulacja? Sprawdzamy, jak skandal Zondacrypto i unijne przepisy MiCA wpłyną na rynek po 1 lipca.

Polityczne starcie o przyszłość cyfrowych aktywów nad Wisłą przybiera na sile zaledwie kilka tygodni przed końcem okresu przejściowego unijnego rozporządzenia MiCA. Brak porozumienia grozi tym, że od 1 lipca lokalne firmy z sektora blockchain znajdą się w prawnej próżni.

Sytuację dodatkowo zaogniły doniesienia dotyczące giełdy Zondacrypto, która stała się centrum oskarżeń o oszustwa, pranie brudnych pieniędzy oraz domniemane powiązania z rosyjską przestępczością zorganizowaną.

Warszawa podzielona między regulację a całkowity zakaz

Według informacji lokalnych mediów debata wokół branży krypto staje się jednym z najostrzejszych konfliktów politycznych w Polsce.

Rząd Donalda Tuska opowiada się za wprowadzeniem rygorystycznego reżimu nadzorczego, przewidującego kary finansowe sięgające nawet 25 milionów złotych za utrudnianie kontroli skarbowych czy naruszanie zasad nadzoru. Z kolei prezydent Karol Nawrocki, wspierany przez opozycyjne PiS, przedstawił własny projekt implementacji MiCA, zakładający niższe sankcje oraz większy nacisk na ochronę swobód obywatelskich i interesów przedsiębiorców.

Napięcie sięgnęło zenitu 11 maja, kiedy PiS niespodziewanie wycofało poparcie dla dotychczasowych ram regulacyjnych, proponując w zamian całkowity zakaz kryptowalut w Polsce. Lider partii, Jarosław Kaczyński, zadeklarował się jako zdecydowany zwolennik takiego rozwiązania, co stworzyło paradoksalną sytuację: prezydent powiązany z PiS forsuje regulację, podczas gdy jego macierzyste ugrupowanie domaga się delegalizacji sektora.

W kontekście tego politycznego impasu warto zauważyć, że prezydent Nawrocki już wcześniej dwukrotnie wetował rządowe propozycje ustaw, argumentując to nadmiernymi uprawnieniami organów nadzorczych. Taka postawa głowy państwa w połączeniu z nowym postulatem PiS tworzy legislacyjny klincz, który uniemożliwia wypracowanie kompromisu przed unijnymi terminami. Oznacza to, że Polska ryzykuje miano „czarnej dziury” na mapie europejskiego rynku krypto, co może sparaliżować legalny obrót aktywami w kraju. 

Skandal Zondacrypto zmienia ton debaty

Głównym motorem nagłego przyspieszenia prac legislacyjnych jest śledztwo w sprawie Zondacrypto – giełdy o polskich korzeniach, która od kwietnia znajduje się pod lupą organów ścigania.

Prokuratura w Katowicach prowadzi postępowanie dotyczące domniemanych oszustw i prania pieniędzy, a straty inwestorów szacowane są obecnie na około 350 milionów złotych. Z doniesień wynika, że setki tysięcy użytkowników borykają się z problemami przy wypłacie środków już od końca 2025 roku.

W związku z powagą sytuacji Prokuratura Regionalna w Katowicach wydała oficjalne instrukcje dla osób poszkodowanych, nakazując im gromadzenie szczegółowej dokumentacji transakcyjnej oraz dowodów na zablokowanie środków. Takie sformalizowanie działań śledczych sugeruje, że sprawa ma charakter systemowy, co bezpośrednio uderza w wiarygodność całego lokalnego ekosystemu finansowego i daje politykom paliwo do zaostrzania kursu wobec branży. 

Premier Tusk dodatkowo podbił stawkę, sugerując powiązania giełdy z rosyjskimi sieciami przestępczymi. To przesuwa ciężar dyskusji z kwestii czysto finansowych na grunt bezpieczeństwa narodowego, co w obliczu wojny na Ukrainie ma w Polsce szczególne znaczenie.

Termin MiCA stawia branżę pod ścianą

Największym zagrożeniem dla polskiego sektora krypto pozostaje uciekający czas. Okres przejściowy dla unijnych ram MiCA kończy się 1 lipca 2026 roku. Bez uchwalenia krajowej ustawy wyznaczającej Komisję Nadzoru Finansowego (KNF) jako organ właściwy, polskie firmy nie będą miały podstawy prawnej do ubiegania się o licencje obowiązujące w całej UE.

Taka sytuacja może zmusić znaczną część firm do przeniesienia działalności do bardziej stabilnych jurysdykcji, takich jak Niemcy czy Francja. Inwestorzy ostrzegają, że przedłużający się konflikt może zepchnąć Polskę na margines cyfrowego rynku finansowego w momencie, gdy MiCA zaczyna kształtować jednolity standard w Europie.

Nadchodzące tygodnie będą kluczowe – nie tylko dla kształtu regulacji, ale i dla odpowiedzi na pytanie, czy Polska pozostanie częścią europejskiego ekosystemu kryptowalutowego, czy wybierze drogę izolacji. Zegar tyka: do pierwszego lipca zostało już niewiele czasu.